De Houthalense Serap Can (38), getrouwd en mama van twee dochters, heeft voor de derde keer kanker. Elke week geeft ze een kijk in haar hart en deelt ze ervaringen van een andere patiënt. Deze week vertelt ze Billie over hoe ze haar dochter wil vertellen over oma, die stierf aan kanker, maar het daar moeilijk mee heeft. “Er opende een deur die ik lang gesloten hield.”
"Ben jij dat meisje met die mooie lange krullen?" vraagt Elina terwijl ze naar een foto van vijftien jaar geleden kijkt. Glinsterend van het compliment over mijn jongere zelf, antwoord ik met een brede glimlach: "Vind je haar mooi? Dat ben ik. "En wie zijn die andere mensen?" "Dat zijn opa en oma." "Maar die ene vrouw ken ik niet." Mijn glimlach verdwijnt.
"Dat is de mama van papa. Die heb jij nooit ontmoet." "Waar is zij dan?" "Ze is gestorven, lieverd." "Hoe is oma doodgegaan?" "Ze was ziek en soms kan je dan doodgaan."
"En wat voor ziekte had ze?" Ik wil het woord kanker uitspreken, maar blokkeer. Ik wil haar graag vertellen dat ik kanker heb, dus ziek ben, maar ik krijg het niet over mijn hart om oma’s doodsoorzaak te linken aan mijn huidige toestand. Elina is al ontzet dat ze haar oma nooit heeft gekend. Hoe kan ik daar een extra laag aan verdriet toevoegen? Ik voel me niet sterk genoeg voor de follow-up vragen die dan volgen.
"Is ze nooit naar de dokter gegaan?" "Natuurlijk wel, maar van sommige ziektes worden we niet beter. Als jij hoofdpijn hebt, geef ik je medicatie en daarna voel je je beter, toch?" "Ja, mama. Altijd"
“Wel, bij sommige ziektes neem je steeds medicatie, maar blijf je ziek. En als je niet beter wordt…wat gebeurt er dan, denk je?" "Dan word je slechter." "Goed zo. En als je steeds slechter wordt, dan ga je op een dag dood. En dan zijn de mensen die je graag zien heel verdrietig."
Ze schuift dichter tegen me aan en dat biedt me troost. "Ik ben ook verdrietig, mama. Ik wil oma zien. Ze is zo lief." "Ze was de allerliefste. Ze had je ook zo graag gekend. Weet je wat? We zullen haar vandaag bezoeken." "Maar, hoe kan dat?" "We gaan naar haar graf. Als iemand sterft, wordt die persoon begraven. Je bent er al eens geweest hoor."
Op het kerkhof voel ik me ontroerd doordat deze dag onverwacht kantelde. Ergens ben ik ook blij dat het iets heeft geopend. Een deur die ik lang gesloten hield. Misschien kan ik haar de volgende keer helemaal opentrekken?
Hartgenoot Sharon (37 – diagnoseleeftijd 34): “Wanneer ik naar het ziekenhuis vertrok, zei ik: ‘Ik ga de soldaatjes laten werken.’”
De dokters gaan helpen om de zieke celletjes weg te jagen, maar soms kunnen de soldaatjes per ongeluk de goede celletjes raken, vertelde ik aan onze dochter, die toen vier jaar was. “Doet dat pijn voor de goede celletjes?” vroeg ze. We wilden haar beschermen tegen alles wat pijn doet, maar verzwijgen was geen optie. Door het op deze manier te vertellen, konden wij het kader bepalen: zacht, eerlijk en hoopvol. Als ik moe in de zetel lag, kwam ze met vragen. Het raakte me hoe ze tegelijkertijd verdriet en moed kon dragen.
Lees de column (als abonnee), elke zaterdag, ook in het weekendmagazine Billie als bijlage in de volgende kranten:
Column nr. 25:
- Het belang van Limburg: Serap Can en haar dochters bezoeken oma’s graf: “Er opende een deur die ik lang gesloten hield” | HBVL
- Het Nieuwsblad: Serap Can en haar dochters bezoeken oma’s graf: “Er opende een deur die ik lang gesloten hield” | Nieuwsblad
- Het gazet van Antwerpen: Serap Can en haar dochters bezoeken oma’s graf: “Er opende een deur die ik lang gesloten hield” | GVA